چالش‌های سیاسی اجتماعی فقر و نابرابری در جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

2 استادیار و عضو هیئت علمی، گروه علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 استاد یار و عضو هیئت علمی، گروه الهیات و علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

چکیده

پژوهش حاضر باهدف بررسی ماهیت جنبش‌های اجتماعی جدید در بروز چالش‌های سیاسی اجتماعی فقر و نابرابری در جمهوری اسلامی ایران پس از اغتشاشات دی‌ماه 1396 انجام‌شده است. سؤال پژوهش عبارت است از: ماهیت و محمل چالش‌های سیاسی اجتماعی فقر و نابرابری در جمهوری اسلامی ایران پس از اغتشاشات دی‌ماه 1396 چگونه است؟ فرضیه پژوهش بیان می‌کند: چالش‌های سیاسی اجتماعی فقر و نابرابری در جمهوری اسلامی ایران پس از اغتشاشات دی‌ماه 1396 در قالب جنبش‌های اجتماعی با ماهیت عدالت‌خواهانه در بستر فضای مجازی بوده است. روش انجام پژوهش تلفیقی از روش توصیفی – تحلیلی با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و روش‌ دلفی فازی با ابزار پرسشنامه است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن‌است که با توجه به مشکلات اقتصادی و معیشتی و عواملی نظیر گرانی، تورم، رانت، فساد‌مالی، ناکارایی مدیریت اقتصادی، بیکاری، فقر، نابرابری اجتماعی، تحقیر و... جنبش‌های اجتماعی جدید مختلفی با ماهیت عدالت‌طلبی شکل‌گرفته است که با گسترش شبکه‌های اجتماعی، آگاهی‌های سیاسی طبقات محروم ارتقاءیافته و دسترسی به آگاهی همگانی‌ شده و طبقات متوسط و محروم در جامعه ایران به هم نزدیک شده که احتمال ائتلاف آن دوطبقه برای شکل‌گیری بحران‌های سیاسی و امنیتی در آینده نیز وجود دارد. همان‌گونه که اکثر شرکت‌کنندگان در اغتشاشات دی‌ماه 1396 و بهمن‌ماه 1398 طبقات محروم و حاشیه‌نشین با همراهی برخی افراد طبقات متوسط بود. درنهایت با استفاده از دلفی فازی، عوامل کلیدی در بروز بحران‌های سیاسی ‌و امنیتی فراروی جمهوری اسلامی ایران مورد شناسایی قرار گرفتند؛ که حدود 56.25 درصد عوامل کلیدی، مربوط به مسائل اقتصادی است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Socio-political challenges of poverty and inequality in the Islamic Republic of Iran

نویسندگان [English]

  • amirali madadi 1
  • aziz javanpour heravi 3

1 PhD Student in Political Science, Department of Political Science, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran.

2 Assistant Professor and Faculty Member, Department of Political Science, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran

3 Professor Yar and faculty member, Department of Theology and Political Science, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran.

چکیده [English]

The aim of this study was to investigate the nature of new social movements in the political and social challenges of poverty and inequality in the Islamic Republic of Iran after the riots of January 2017. The research question is: What is the nature and context of the political and social challenges of poverty and inequality in the Islamic Republic of Iran after the riots of January 2017? The research hypothesis states that the political and social challenges of poverty and inequality in the Islamic Republic of Iran after the riots of January 2017 have been in the form of social movements with a just nature in the context of cyberspace. The research methodology is descriptive- analytical one which utilizes desk research, fuzzy Delphi method and a questionnaire. The results indicated that, with respect to the economic, earning problems including expensiveness, inflation, financial corruption, inefficacy of economic management, unemployment, poverty, social inequality, disregarding dignity,……, many new social movements have been developed in seeking justice which promoted through the social networks and political awareness of the poor classes together with public awareness and closeness of the medium and poor classes which seem to make a coalition for upcoming political and security crises. Clearly, most of the participants these riots were poor individuals, outskirts and medium class people. Finally, the key factors which lead to these political and security crises will be identified using fuzzy Delphi: the economic problems account for almost 56.25 % of these key factors.

کلیدواژه‌ها [English]

  • New social movement
  • Riots
  • political and security crises
  • Social Networks
  • Socio-political challenges