آسیب شناسی سیاست گذاری جمهوری اسلامی ایران در حوزه جذب و نگهداری نخبگان و استعدادهای برتر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای علوم سیاسی، سیاستگذاری عمومی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران

2 استادیار گروه علوم سیاسی‌، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران(نویسنده مسئول)

3 استادیار گروه علوم سیاسی‌، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران

10.22034/irr.2021.163489

چکیده

با توجه به اهمّیّت، نقش و جایگاه نخبگان در توسعه و تعالی کشورها، به خصوص در زمینه تولید علم، هنر و فناوری، مدیریت نخبگان امری ضروری است. در این راستا سند راهبردی کشور در امور نخبگان، مبتنی بر اصول و ارزش ­های اسلامی تصویب شده، تا شناسایی صحیح مسائل، شرایط و امکانات کشور، راهبردها و اقدامات کلان را برای فراهم شدن زمینه­ های «نخبه ­شناسی»، «نخبه­ پروری»، «نخبه­ گزینی» و «نخبه ­گماری» در جهت نیل به اهداف سند راهبردی تبیین کند. هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی سیاست­گذاری جمهوری اسلامی ایران در حوزۀ جذب و بکارگیری نخبگان در دستگاه­های اجرایی است که با استفاده از رویکرد مبتنی بر مرور سیستماتیک اجرا شده است. در این پژوهش، برای تجزیه و تحلیل اطلاعات حاصل از مرور سیستماتیک با رویکردی کیفی، 12 شاخص طراحی و برای هر پژوهش به طور جداگانه اِعمال شده است؛ لذا در مجموع با شاخص‌های دوازده­ گانه، تجزیه و تحلیل اطلاعات هر پژوهش به شکل هدفمند استخراج شده است. بر اساس مرور مطالعات انتخابی صورت گرفته، می­توان نقش بنیاد ملی نخبگان را در سه حوزۀ اصلی که محوریت فرایند جذب و نگهداری را تشکیل ­می­ دهند، به شناسایی، حمایت و توانمند سازی و جذب و نگهداری تقسیم کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Investigating the policies of the Islamic Republic of Iran in the field of attracting and maintaining elites and top talents

نویسندگان [English]

  • Ramazan SHarifi 1
  • Malek Zolgadr 2
  • farshid jafari 3

1 PhD student in political science/public policy, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran

2 Assistant Professor, Department of Political Science, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran (corresponding author)

3 Assistant Professor, Department of Political Science, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran

چکیده [English]

Considering the importance, role and status of elites in the development and excellence of countries, especially in the field of science, art and technology production, managing elites is essential. In this regard, the country's strategic document on the affairs of elites, based on Islamic principles and values, has been approved in order to correctly identify the country's problems, conditions and possibilities, strategies and macro measures to provide the fields of "elitistology", "elite" To explain "cultivation", "elite selection" and "elite recruitment" in order to achieve the goals of the strategic document. The purpose of the current research is to evaluate the policy of the Islamic Republic of Iran in the field of attracting and employing elites in executive bodies, which was implemented using the approach based on systematic review. In this research, to analyze the information obtained from the systematic review with a qualitative approach, 12 indicators have been designed and applied separately for each research; Therefore, in total, with twelve indicators, the analysis of the information of each research has been extracted in a targeted manner. Based on the review of the selected studies, the role of the National Elite Foundation can be divided into three main areas that form the focus of the recruitment and retention process: identification, support and empowerment, and recruitment and retention

کلیدواژه‌ها [English]

  • Policy making
  • National Elite Foundation
  • Recruitment
  • Top Talents
انصاری، محمدمهدی(1393). الگوی پرورش و گزینش نخبگان سیاسی در جمهوری اسلامی ایران. رساله دکتری.
اشتریان،کیومرث، (1386) دولت الکترونیک و سیاستگذاری سیستمی در "سیاستگذاری عمومی در ایران"، انتشارات میزان
اشتریان، کیومرث (1387). علوم سیاستگذاری و دستاوردهای آن برای ایران، خبرگزاری ایسنا.
پازوکی طرودی، امیر(1395). ارزیابی نظام مدیریت نخبگان در بخش دولتی جمهوری اسلامی ایران. پایان دوره کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود.
 علوی، اخوان، الوانی، سید مهدی، حسینی فرد، سید مجتبی(1393)، بررسی و تحلیل برنامه های بنیاد ملی نخبگان در حوزه های «شناخت و جذب»، حمایت و پشتیبانی» استعدادهای برتر و نخبگان، مدیریت در دانشگاه اسلامی ۷/ سال 3( ۱۱).
حمیدیا، بابک(1388)، آسیب شناسی نظام جذب و نگهداری نخبگان علمی کشور با رویکرد MCDN، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه امام صادق. دانشکده معارف اسلامی.
حاتمی، على، جهانگیری، جهانگیر و فتاحی، سجاد(1391) بررسی عوامل مرتبط با گرایش دختران تحصیل کرده به مهاجرت به خارج از کشور: "مطالعه موردی دانشجویان دختر مراجعه کننده به مراکز اعزام به خارج دانشجو شهر شیراز، فصلنامه ی علمی - پژوهشی جامعه شناسی زنان، سال سوم، شماره دوم.
خسروی احمد علی، خسروی سعید، منصوری بیدکانی مهدی، میر سلطانعلی(1398) مهاجرت نخبگان و رابطه آن با توسعه: فرصتها و چالش ها برای سیاستگذاران. دوماهنامه علمی- پژوهشی راهبردهای آموزش در علوم پزشکی; ۱۲ (۶) :۱۸-۸
مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی.1382 . مروری بر جایگاه استعداد درخشان در آموزش و پرورش و آموزش عالی. تهران: مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی.
عزیزی ،نعمت، نیازی،یعقوب، ملکی،فاطمه(1391)، ایران و مشکلات مدیریت مغزها، مجموعه مقالات نخستین هم اندیشی علمی در امور نخبگان
قلی پور، رحمت الله، و ابراهیم غلام پور آهنگر(1389)، فرآیند سیاستگذاری عمومی در ایران، تهران، مجلس شورای اسلامی، مرکز پژوهشها.
بنیادی نائینی،علی، فردوسی،نیر، کام فیروزی، محمد حسن (1391)، بررسی و ارائه مدل مفهومی علل و عوامل خروج نخبگان از کشور، مجموعه مقالات نخستین هم اندیشی علمی در امور نخبگان 1391.
ملک محمدی، حمیدرضا (1383 ) مدرس و سیاستگذاری عمومی، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، چاپ اول
اندرسون، جیمز (1385 ).مقدمه ای بر سیاستگذاری عمومی، ترجمه کیومرث اشتریان، تهران: فرهنـگ اندیشـه، سال پنجم شماره 18
طبیعی، منصور(1390). گردش نخبگان و ثبات سیاسی در جمهوری اسلامی ایران. پایان نامه دوره دکتری. دانشگاه امام صادق. دانشکده معارف اسلامی و علوم سیاسی.
منتظره، غلامعلی‌، ناظمی،امیر، موسوی نسب، محسن(1391) پیامدهای بازاندیشی در مفهوم نخبگی " فصلنامه علمی- پژوهشی سیاست علم و فناوری، دوره 5 شماره 2،ص 17-33
Chikanda A. Skilled (2006) health professionals’ migration and its impact on health delivery in Zimbabwe. Journal of ethnic and migration studies.32(04):667-80
Dimaya RM, McEwen MK, Curry LA, Bradley EH. (2019) Managing health worker migration: a qualitative study of the Philippine response to nurse brain drains. Human resources for health.10(1):47.
Allan M. (2006) Brain strain and other social challenges arising from the UK's policy on attracting global talent. Competing for global talent.65.