پژوهش های روابط بین الملل

پژوهش های روابط بین الملل

ابهام راهبردی و هم‌افزایی چندبعدی، جنگ هیبریدی روسیه علیه اوکراین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
نوح داوری 1
سید سعید سیدی 2
سید مهدی میری 3
1 دانشجوی دکتری روابط بین الملل دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رفسنجان، رفسنجان، ایران
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد روابط بین الملل دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران
3 دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل دانشکده حقوق،الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
10.22034/irr.2026.547687.2771
چکیده
در این پژوهش با تمرکز بر جنگ هیبریدی روسیه علیه اوکراین، تلاش شده است نقش ابهام راهبردی و هم‌افزایی چندبعدی ابزارهای نظامی، اقتصادی، سایبری، اطلاعاتی و... در تسهیل دستیابی روسیه به اهداف سیاسی خود تبیین شود. سوال اصلی پژوهش این است که در جنگ هیبریدی روسیه علیه اوکراین، استفاده از ابهام راهبردی و هماهنگی چندبعدی میان ابزارها چگونه بر دستیابی روسیه به اهداف سیاسی خود تأثیر می‌گذارد؟ فرضیه پژوهش نیز بر این موضوع استوار است که به‌کارگیری ابهام راهبردی و هم‌افزایی چندبعدی میان ابزارهای نظامی، اقتصادی، سایبری، اطلاعاتی و... در چارچوب جنگ هیبریدی روسیه علیه اوکراین، با ایجاد فضای خاکستری میان جنگ و صلح، دشوارسازی انتساب مستقیم مسئولیت، اختلال در فرایند تصمیم‌گیری حریف و تقویت اهرم‌های فشار و چانه‌زنی مسکو، به طور کلی دستیابی روسیه به اهداف سیاسی مورد نظر خود را تسهیل می‌کند. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش توصیفی ـ تحلیلی، مبتنی بر داده‌های اسنادی، گزارش‌های رسمی، دکترین‌های نظامی و تحلیل‌های ثانویه انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که جنگ هیبریدی روسیه از طریق استفاده نظام‌مند از ابهام راهبردی، بهره‌گیری از بازیگران رسمی و غیررسمی، تلفیق عملیات میدانی با جنگ اطلاعاتی-سایبری و سلاح‌سازی ابزارهای اقتصادی و انرژی، فضایی خاکستری میان جنگ و صلح ایجاد می‌کند که در آن امکان مدیریت تنش، افزایش اهرم‌های فشار و پیشبرد اهداف سیاسی بدون اتکا به الگوی کلاسیک نبرد متعارف فراهم می‌شود. بر این اساس، الگوی هیبریدی مبتنی بر ابهام راهبردی و هماهنگی چندبعدی، به‌عنوان ابزاری کارآمد در خدمت تحقق اهداف سیاسی روسیه در بحران اوکراین عمل می‌کند.
کلیدواژه‌ها
جنگ هیبریدی
ابهام راهبردی
هم‌افزایی چندبعدی
روسیه
اوکراین

عنوان مقاله English

Strategic Ambiguity and Multidimensional Synergy in Russia's Hybrid War Against Ukraine

نویسندگان English

nooh davari 1
seyyed saeed seyyedi 2
seyyed mahdi miri 3
1 PhD student in International Relations, Islamic Azad University, Rafsanjan Branch, Rafsanjan, Iran
2 Graduated with a Master's degree in International Relations, Ferdowsi University, Mashhad, Iran.
3 PhD student in International Relations, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran.
چکیده English

this study, focusing on Russia’s hybrid war against Ukraine, the aim is to explain the role of strategic ambiguity and the multidimensional synergy of military, economic, cyber, informational and other instruments in facilitating Russia’s attainment of its political objectives. main research question is: in Russia’s hybrid war against Ukraine, how does the use of strategic ambiguity and multidimensional coordination among these instruments affect Russia’s ability to achieve its political goals? The research hypothesis is that the employment of strategic ambiguity and multidimensional synergy among military, economic, cyber, informational and other tools within the framework of Russia’s hybrid war against Ukraine, by creating a gray zone between war and peace, complicating the direct attribution of responsibility, disrupting the opponent’s decision-making process, and strengthening Moscow’s levers of pressure and bargaining, overall facilitates Russia’s achievement of its desired political objectives. study adopts a qualitative approach and a descriptive-analytical method, and is based on documentary data, official reports, military doctrines and secondary analyses. The findings show that Russia’s hybrid warfare, through the systematic use of strategic ambiguity, the involvement of formal and informal actors, the integration of battlefield operations with information-cyber warfare, and weaponization of economic and energy instruments, creates a gray zone between war and peace in which it becomes possible to manage tensions, increase leverage and advance political objectives without relying on the classical model of conventional warfare. Accordingly, hybrid model grounded in strategic ambiguity and multidimensional coordination functions as an effective instrument for advancing Russia’s political objectives in the Ukraine crisis.

کلیدواژه‌ها English

Hybrid Warfare
Strategic Ambiguity
Multidimensional Synergy
Russia
Ukraine
Asghar Eftekhari, Mohammad Hadi Raji , (2022). The Analysis of Western Hybrid War against the Islamic Republic of Iran, Scientific Journal of Security Horizons, 15(54), 93-130. (In Persian)
Alireza Samii Esfahani , Sara Farahmand, (2022). Explaining why and how War of Russia and Ukraine was formed based on the "balance of threat" theory, International Relations Research Quarterly, 12(3), 101-128. (In Persian)
Alireza Samoudi , (2021). Russian Hybrid War in European Countries; Why and How, Journal of Strategic Studies, 23(3), 173-204. (in Persian)
Ali Mousaei, Enayatollah Yazdani , (2021). The Role of Incorporeal Factors in the Annexation of the Crimea Peninsula to the Russian Federation, Journal of Political and International Approaches, 12(4), 153-180. (In Persian)
Brown, T. (2023). Economic warfare in the hybrid age: Sanctions, shadow networks, and resilience. Cambridge University Press.
Chekinov, S. V., & Bogdanov, S. A. (2013). On the nature and content of a new-generation war. Military Thought, 22(3), 13–24.
Chivvis, C. (2017). Understanding Russian “hybrid warfare” and what can be done about it. RAND Corporation.
Dawson, A., & Nadal, A. (2025). Concept to combat: The Royal Air Force, small drones and the war in Ukraine. European Review of International Studies, 11(3), 321–357.
EU Hybrid Fusion Cell. (2024). Coordinated defense: EU-Ukraine cooperation against hybrid threats. European Union Security Brief.
Farhad Ghasemi, Iraj Esmaeili Farzin, (2017). Hybrid Warfare in Complex-Chaotic International System, A Research Quarterly in Military Management, 17(66), 52-92. (In Persian)
Geissler, D., Bär, D., Pröllochs, N., & Feuerriegel, S. (2023). Russian propaganda on social media during the 2022 invasion of Ukraine. EPJ Data Science, 12, 35.
Giles, K. (2023). Russian cyber and information warfare in practice: Lessons observed from the war on Ukraine. Chatham House Research Paper.
Hellendoorn, E. (2022). Financial geopolitics and hybrid conflict: Strategic competition in a financialized world. Hybrid CoE Working Paper 16. European Centre of Excellence for Countering Hybrid Threats.
Hoffman, frank (2009) “Hybrid vs. Compound War” Armed Forces Journal-Military Strategy, Global Defense Strategy.
Lauder, M. A. (2024). State, non-state, or chimera? The rise and fall of the Wagner Group and recommendations for countering Russia’s employment of complex proxy networks. Hybrid CoE Working Paper 33. European Centre of Excellence for Countering Hybrid Threats.
Laryš, M. (2024). Russia’s potential for weaponization of gas supplies after the re-invasion of Ukraine. Energy Policy, 191, 11419.
Lomachinska, І., Ishchuk, M., Chornomordenko, I., Taran, G., Turchyn, M., Martsinko, N., Pasko, K., & Lobanchuk, O. (2025). Hybrid warfare and customs security: Strengthening resilience for sustainable development. European Journal of Sustainable Development, 14(2), 643–650.
Lee, C., Kim, D., & Park, S. (2024). AI-driven disinformation: Russia’s personalized propaganda on social media. Journal of Strategic Studies, 51(3), 112-130.
Mironova, V., & Petrov, N. (2024) “Dynamic hybridity: The evolution of Russia’s warfare tactics” Security Studies, 33(1), 55-78.
Mumford, A., & Carlucci, P. (2023). Hybrid warfare: The continuation of ambiguity by other means. European Journal of International Security, 8(2), 192–206.
Multinational Capability Development Campaign (MCDC). (2017). Countering hybrid threats: Project report. MCDC.
Mohammad Sadegh Kushki, Tooraj Afshari Badrloo, Ahmad Borwayeh , (2021). Russia–US Confrontation in West Asia and North Africa Based on Gerasimov Hybrid Warfare Doctrine: a Case Study of Syria and Libya, Central Eurasia Studies, 14(28), 51-73. (in Persian)
Nye, J. S. (2011). "The future of power" Public Affairs.
Partnership for Peace Consortium (PfPC). (2024). Hybrid threats and hybrid warfare reference curriculum. PfPC.
Saeed Shokoohi , Sajjad Karimi Parsheh, (2023). Russian Hybrid Warfare in the 2022 Ukraine Conflict, International Relations Research Quarterly, 13(2), 277-301. (In Persian)
Solmaz, T. (2022). Hybrid warfare’: one term, many meanings. Small Wars Journal, 25.
Schmidt, M. (2023) “NATO’s hybrid response: Challenges and opportunities” Survival: Global Politics and Strategy, 65(4), 89-104.
Seyed Davood Aghaee , Soheil Etesami, (2023). The Crisis of 2014 in Ukraine and Its Effects and Consequences for both sides, Central Eurasia Studies, 15(31), 1-22. (in Persian)
Smith, A., & Jones, B. (2023) “Cyber escalation in the Ukraine conflict: Advanced malware and societal disruption” International Security, 48(2), 45-67.
United States Army Special Operations Command. (2016). Little green men: A primer on modern Russian unconventional warfare, Ukraine 2013–2014. ARIS.
Person, R., Kulalic, I., & Mayle, J. (2024). Back to the future: The persistent problems of hybrid war. International Affairs, 100(4), 1749–1761.
Willett, M. (2022). The cyber dimension of the Russia–Ukraine war. Survival: Global Politics and Strategy, 64(5), 7–26.