تحول مفهوم امنیت و تأثیر آن بر تحول ساختاری سازمان وحدت آفریقا به اتحادیه آفریقا

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه اصفهان

2 کارشناس ارشد روابط بین الملل دانشگاه اصفهان

چکیده

مقاله حاضر به بررسی تأثیر تحول مفهوم امنیت از دیدگاه رئالیستی و دولت‌محور آن به سوی دیدگاه‌های انسان‌محور و تأثیر آن در چگونگی تحول سازمان وحدت آفریقا به اتحادیه آفریقا پرداخته و ضمن بررسی دیدگاه سازمان وحدت آفریقا و اتحادیه آفریقا در مورد امنیت، چگونگی روند این تحول سازمانی و دلایل آن مورد بررسی قرار گرفته‌است. مقاله در پایان نیز نهادهایی را که اتحادیه آفریقا برای عملیاتی‌کردن دیدگاه امنیتی خود طرح‌ریزی کرده است، مورد بررسی قرار داده است. هرچند جداکردن یک فاکتور در این تحول سازمانی کار آسانی نیست؛ اما این مقاله درصدد برآمده است تا چارچوبی از این تحول سازمانی را در راستای تحول مفهوم امنیت ونهادهایی که سازمان جدید برای عملیاتی‌کردن امنیت انسانی ایجاد کرده، مورد بررسی قراردهد. روش پژوهش در این مقاله توصیفی، تحلیلی است.
یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که بحث  تمرکز امنیتی، حفاظت از امنیت انسانی و ارتقاء رفاه مردم، که در گفتمان‌های امنیتی اواسط دهه 1990 ظهور‌یافت، دیدگاه امنیتی اتحادیه آفریقا نسبت به امنیت را تشکیل داده و این، مهم‌ترین  بعدی است که اتحادیه آفریقا را جایگزین سازمان وحدت آفریقا کرده است. در این راستا، این سازمان، نهادهایی را برای عملیاتی‌کردن اهداف خود طراحی کرده ‌است. همچنین اتحادیه آفریقا اولین سازمان دولتی است که به استناد اساس‌نامه خود، امنیت انسانی را به‌عنوان قانون بنیادین این اتحادیه، به ثبت رسانده و بر خلاف سازمان وحدت آفریقا، که تمرکز امنیتی خود را بر روی دولت‌ها  قرار داده بود، بیشتر امنیت انسانی را مورد توجه قرار داده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Conceptual Development of Security and Its Impact on the Structural Development of “Organization of African Unity” into “African Union”

نویسندگان [English]

  • Saeid Vosoughi 1
  • Mahdi Bavand 2

1 Faculty member of Isfahan University

2 MA in International Relations, University of Isfahan

چکیده [English]

This paper is an attempt to study the impact of conceptual development of security from realistic and state-based to human-based views and its impact on the Organization of African Unity that how it changes into African Union. Though, it is hard to separate one factor in this organizational development, yet this paper is to analyze a framework of this organizational development in line with the development in the concept of the security and the organs made by the new organization to operationalize the human security.
In fact, while the perspectives of the Organization of African Unity and African Union about security are studied, the procedures of this organizational development and its reasons will be examined too. Finally, those organs that African Union has planned for operationalization of its security view will be analyzed.
The results of this research show that the discussion on the security concentration, the preservation of the human security and the promotion of human welfare which have appeared in security discourses at the middle of 1990s and formed the security perspective of African Union, is the most important aspect that caused the replacement of the Organization of African Unity with African Union. Therefore, this organization has accordingly designed some organs in order to operationalize its goals. The research method is descriptive–analytical.

کلیدواژه‌ها [English]

  • African Union
  • national security
  • Human Security
  • Organization of African Unity
  • Conceptual Development
ابراهیمی، شهروز(1379)."تحول امنیت: از امنیت ملی تا امنیت جهانی"، مجله سیاست دفاعی، شماره 31، صص 117-133.
اقارب‌پرست، محمدر ضا(1390)."گذره پاردایمی امنیت: از مفهوم مضیق به مفهوم موسع"، فصلنامه ره‌آورد سیاسی، شماره 33،صص 89- 106.
بنکه، آندریاس(1381)."پست مدرنیزه کردن امنیت"، فصلنامه راهبرد، شماره 26، صص 216-239.
بوزان،باری(1378). مردم- دولت‌ها ،هراس، تهران: پژوهشکده مطلعات راهبردی.
پائولین کر(1387)، امنیت انسانی، ترجمه سید جلال دهقانی فیروز ابادی، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال یازدهم، شماره سوم، شماره مسلسل41، صص626-601.
جباری، منصور و حاضروظیفه‌قره‌باغ، جلیل(1390).ارزیابی دکترین مسئولیت حمایت در بحران دارفور، فصلنامه راهبرد، شماره پنجاه وهشتم، سال بیستم، صص241-217.
داداندیش،پروین(1391). تحولات لیبی و دکترین مسئولیت حمایت، فصلنامه راهبرد، شماره شصت و دو، سال بیست ویکم، صص192-169 .
دیوتیاک، ریچارد و دردریان جیمز (1380). نظریه انتقادی، پست مدرنیسم و نظریه‌های مجازی در روابط بین‌الملل، ترجمه حسین سلیمی،تهران: انتشارات گام نو.
رستگار اصل، مهدی(1388)."اتحادیه اروپا: نبوغ و خلاقیت یا الگو برداری"، پژوهشنامه آفریقا، سال اول، شماره اول، صص 166- 184.
روزنا، جیمز(1382). جهان آشوب‌زده، ترجمه علیرضا طیب، تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی .
ظریف، محمد جواد و سجادپور، کاظم(1387). دیپلماسی چندجانبه، نظریه و عملکرد سازمان‌های منطقه‌ای و بین‌المللی.تهران انتشارات وزارت امور خارجه.صص488-491
فتاحی ،سید احمد(1388). تحول در مفهوم امنیت ملی و تأثیر آن در برداشت‌های و سیاست‌های امنیتی ایران از 1368 تا 1384، پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان.
قوام، عبدالعلی(1383). تحلیل سیاست بین‌الملل در چارچوب رویکرد جامعه بین المللیی، پژوهش حقوق و سیاست، شماره 12،صص5-14
قاسمی،محمدعلی(1384). "امنیت انسانی:مبانی والزامات راهبردی"، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال هشتم،شماره30، صص 830-817
کینگ،گری(1383).باز اندیشی در امنیت انسانی، ترجمه، مرتضی بحرانی، فصلنامه مطالعات راهبردی، شماره4
ماندل، رابرت(1379). چهره‌های متغییر امنیت ملی، ترجمه دانشکده مطالعات راهبردی، تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
یزدانی، عنایت الله و خدابنده، محمد(1390)."امنیت در عصر پسا مدرن: بررسی تحولات"، فصلنامه رهیافت‌های سیاسی بین‌المللی : شماره صص163-198.

 

African Union (2001). The Constitutive Act. Addis Ababa. African Union
African Union (2003). “Policy framework for the establishment of the African standby force and the military staff committee (part1)”, Document adopted by the third meeting of African chiefs of defense staff, Addis Ababa
African Union (2007). Modalities for the Functioning of the panel of wise as adopted by the Peace and Security Council at its 100th meeting held on 12 November 2007.
African Union(2012) .319Th ministerial meeting, peace and security council, ADDIS ABABA,ETHIOPIA,24April 2012,pp1-5
Ansah ,Akuffo Edward (2011). “human security and interrwgional cooperation between NATO and the African union”, global change peace & security : formerly pacifica Review: peace, security & amp : global change, pp, 223-237.
Ansah, Akuffo Edward(2010). “Cooperating for peace and security or competing for legitimacy in Africa? The case of the African union in Darfur”. African security Reviw, vol 19, no 4,pp 74-89
Anthoni ,van Nieuwkerk(2011). “the regional roots of the African peace and security architecture: exploring centre-periphery relations”, south African journal of international Affairs .vol18.no2.pp,169-189
Bjorn, Moller (2009). “The African union as security actor: African solution to African problems”, working paper, no57.London:LSE Development studies Institute .pp1-26
Benjamin J Goold and Liora Lazarus (eds) (2007). Security and human Right, Oxford: Hard Publishing.
Cilliers jakkie (2004). Human security in Africa, A Conceptual framework for review, A monograph for the African Human security Initiative
Fisher, mastshenygo Louis, et al (2010). MOVING AFRICA FORWARD African peace and security architecture(APSA).
Human security in Africa(2005). United nation office of the special adviser Africa (OSAA) Decmber2005.
Johan s, Moolakkattu(2010). “The role of the African union in continental peace and security governance”. India Quarterly. SAGE publications. Vol66.n02.pp151-165
Kuwali,Dan(2008).The Coundrum of conditions for intervention under article4(h) of the African Act. African Security Review. Vol17. No4. Pp90-111
Petman, Ralph (2005). “human security as global security : Reconceptualising strategic studies”, Cambridge Review of International Affairs,vol 18,no1, PP137-150.
Sabelo j . Ndlovu- Gatsheni (2010). “do Aficans exist? Genealogies and paradoxes of Afican identities and the discourses of nativism and xenophobia” , Afican identities , pp,281-295.
Solomon, A Dersso(2010). “The African union’s mandating authority and process for deploying an AFS mission”, African security Reviw, vol19 ,no1,pp73-86
Tadgb akhsh, shahbanou(2008).Mahbub U1Hag's human security vision:An unfettred Drem?, Tehran, strategic Quarely.
Tieku,Thomas kwasi(2007).African union promotion of hnman security in african, African security Reviev. Vol16, No2o.pp26-37
Ulf ,Engel and João, Gomes Porto(2010).African new peace and security architecture :promoting norms, institutionalzing solution , London : Ashgate pulishing cimited.
United Nations Development Program (1994). Human Security Report, New York: Oxford University press.