راهبرد نوین قانون‌گذاری در حقوق بین‌الملل با تاکید بر تحول مفهوم رضایت دولتها: بررسی موردی توافق بین‌المللی 2015 پاریس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار دانشکده روابط بین الملل وزارت امور خارجه

چکیده

فرآیند شکل‌گیری قواعد حقوق بین‌الملل خصوصا پس از تشکیل سازمان ملل متحد اساسا مبتنی بر معاهده‌سازی بوده است و دولت‌ها نقشی اساسی در کلیه مراحل مذاکره ، تدوین و تصویب داشته‌اند. لیکن در دو دهه اخیر تلاش شده است با تغییر راهبرد در قانون‌گذاری بین‌المللی از نقش رضایت دولت‌ها در قاعده‌سازی بین‌المللی کاسته شود. در برابر گرایش "حقوق بین‌الملل رضایی" که مبتنی بر انعقاد معاهدات و کسب رضایت صریح دولت‌ها بوده است، گرایش "حقوق بین‌الملل غیررضایی" ظهور کرده است. دولت‌های درحال‌توسعه در مقام دفاع از "حقوق بین‌الملل رضایی"  به جایگاه این مفهوم در کنوانسیون 1969 وین، نقش و اهمیت رضایت دولت‌ها در شناسایی دولت‌های جدیدالتاسیس و رضایت دولت‌ها در پذیرش روش‌های مسالمت‌آمیز حل اختلافات استناد می‌کنند، حال آن‌که دولت‌های غربی خصوصا ایالات متحده آمریکا در مقام دفاع از "حقوق بین‌الملل غیررضایی"، کسب رضایت دولت‌ها  را مانعی بزرگ برای همکاری‌های بین‌المللی می‌دانند و لذا در توجیه دیدگاه خود به عرف بین‌المللی، قواعد آمره، کارکرد سازمان‌های بین‌المللی و دادگاه‌های بین‌المللی و بالاخره حقوق نرم استناد می‌کنند. در این میان رویه و عملکرد دولت‌ها در مذاکرات بین‌المللی پیرامون مسائل مهم جهانی از جمله چالش‌های زیست‌محیطی نقشی اساسی در راهبرد قانون‌گذاری بین‌المللی و حصول توافق به شیوه‌های نوین با مشارکت گسترده بازیگران مختلف بین‌المللی داشته است. کنفرانس COP21 پاریس در دسامبر 2015 در خصوص تغییرات آب و هوایی، بزرگ‌ترین گردهمایی جهانی با راهبردی نوین در امر قانون‌گذاری و هنجارسازی در حقوق بین‌الملل برای حل یک مساله مشترک جهانی محسوب می‌گردد. 

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

New Strategy on the Law-making of International law and the development of State's Consent: the Case Study of Paris 2015 Agreement On Climate Change

نویسنده [English]

  • Reza Mosazadeh

Associate Professor, Department of International Relations, Ministry of Foreign Affairs

چکیده [English]

The formation of international law especially after the foundation of United Nations (1945) is mainly based on the State’s practice through treaty-making process by States themselves. The States agrees to be bound by an treaty if the formal steps of agreement such as negotiation, signature, ratification etc. is respected. Since that time, the role of State’s consent has been diminished and the western countries focuses on the development of the “unconsensual international law”. In this paper, the practice of States are examined which shows that the present trend of international law take distance from hard law and shifts to the “soft law”. Taking note of the new development of international law , we study the States practices on the codification of the Paris Climate Change agreement of December 2015.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Satisfaction
  • satisfaction of international law
  • International Conventions
  • International Law
  • Soft Law
حبیب‌زاده، توکل و محمد صالح عطار. (1392). «ارزیابی مفهومی «حقوق نرم» در نظام منابع حقوق بین‌الملل»، پژوهش‌های حقوق تطبیقی، 16 (2). صص 21-1.
ساعد ، نادر. (1384). «تاملی بر اصل رضایی‌بودن پذیرش معاهدات در آینه تحولات بین‌المللی خلع سلاح و کنترل تسلیحات»، مجله حقوقی، 32 . صص 94-53.
شهبازی، آرامش. (1388). حقوق بین الملل :دیالکتیک ارزش و واقعیت. تهران: نشر شهر دانش.
کریدل، اوان جی و دسینت فاکس. (1391). «نظریه امانی قاعده آمره قواعد آمره حقوق بین‌الملل با تاکید برنظریه امانی قاعده آمره» ترجمه مهداد فلاح‌اسدی، مجله حقوق بین‌المللی ، (4). صص 54-39.
موسی‌زاده، رضا و ابراهیم کوهی. (1389). حقوق سازمان های بین المللی :حقوق شورای امنیت. تهران: نشر میزان.
موسی‌زاده، رضا. (1392). بایسته‌های حقوق بین‌الملل عمومی . چاپ بیستم. تهران: نشر میزان.

 

Baker, B. R. (2010). Customary International Law in the 21st Century: Old Challenges and New debates, The European Journal of International Law, 21 (1), pp.173-204.
Brownlie , I. (1995). Principles of Public International Law. 6th ed. p5.
Cabranes, J. A. (2007). International Law by Consent of the Governed, Valparaiso University Law Review, 42 (1), pp. 119-144.
Castaneda, C. (2013). A Call for Rethinking the Source of International Law:Soft Law and the Other Side of the Coin, Anuario Mexicano de Derechto International, XIII, pp. 355-403.
Cheng, B. (1965). United Nations Resolutions on Outer Space: Instant International Customary Law, Indian Journal of International Law, 23, pp. 35-40.
Criddle, J. E and E. Fox-Decent. (2009). A Fiduciary Theory of Jus Cogens, The Yale Journal of International Law, 34, pp. 331-387.
D’Amato, A. (2010). A Few Steps toward an Explanatory Theory of International Law. Available at: http://scholarycommons.law.northwestern.edu/facultyworkingpapers/90.
……………… . (2010). The concept of special Custom in International Law. Available at: http://scholarycommons.law.northwestern.edu/facultyworkingpapers/116.
Deeks, A. (2013). Consent to the Use of Force and International supremacy, Harvard International Law Journal, 54 (1), pp.1-62.
Dodge,W. (2010). Withdrawing from Customary International Law: Some Lessons from History, The Yale Law Journal Online.
Goldsmith J. L and E. A Posner. (1999). A Theory of Customary International Law. Available at: http://www.law.uchicago.edu/Lawecon/workingpapers.html.
Goodspeed, S. (1967). The Nature and Function of International Organization. New York: Oxford University Press.
Guzman, A. (2011). Against Consent, Virginia Journal of International Law, 52 (4), pp.747-788.
………….. . (2005). Saving Customary international Law, Michigan Journal of International Law, 115.
……….. . (2002). A Compliance-Based Theory of International law, California Law Review, 90 (6), pp.1823-1886.
………… . (2011). The consent Problem in International Law. Available at: http://scholarship.org?uc/item/04=8=174.
Helfer, L. R. (2008). Nonconsensual International Lawmaking, University of Illinois Law Review, 1, pp. 71-125.
Henkin, L. (1995). International law : politics and Values,London,Springer..
Hollis, D. B. (2005). Why State Consent Still Matters-Non-State Actor, Treaties and the Changing Sources of International Law, BerkeleyJournal of InternationalLaw, 23 (1), pp. 137-174.
Kennedy, D. (1987). The source of International Law, American University International Law Review, 2 (1), pp.1-96.
Klabbers, J. (1996). The Concept of Treaty in International Law, Kluwer Law International.
Krisch, N. (2014). The Decay of Consent: International Law in a Age of Public Goods, American Journal of International Law,108 (1).
Kumm, M. (2004). The Legitimacy of International Law: A Constitutionalist Framework of Analysis, European Journal of International Law, 15 (5), pp. 907-931.
Langille ,B. (2003). It’s’Instant Custom: How The Bush Doctrine Became Law After The Terrorist Altaches Of September 11/2001, Boston College International and Comparative Law Review, 26 (I), pp. 145-156.
Lieblich, E. (). Intervention and Consent: Consensual Forcible Intervention in Internal Armed Conflicts ad International Agreements, Boston University International Law Journal, 29, pp. 337-382.
Lister, M. The Legitimating Role of Consent in International Law, Chicago Journal of International Law, 11 (2), pp. 2-30.
Maljean-Dubois, S. (2014). A Comprehensive Assesssment of Options for the Legal Form of the Paris Climate Change Agreement, Available at: www.iddri.org,p.8.
Pauwelyn, J and Others. (2012). Informal International Law making: Case Studies. TorkelOpssahl Academic EPublisher:The Hague.
Pauwelyn, J and Others. (2014). When Structures Become Shackles: Stagnation and Dynamic in International Law making, European Journal of International Law.
Petersen, N. (2011). The Role of Consent and Uncertainty in the Formation of Customary Law, Max Planck Institute for Research on Collective Goods, February 4.
Postema, G. J. (2012). Custom, Normative Practice and the Law, Duke Law Journal, 62, pp. 707-738.
Roberts, A. E. (2001). Traditional and Modern Approaches to Customary International law: A Reconciliation, The American Journal of International Law, 95.
Shaw, M. N. (2008). International Law. 6th ed. Oxford.
Shelton, D. (2000). Committement and Compliance, the Role of Non-Binding Norms in the International Legal System, Oxford.
Shoyer, A and E. M Solovy. (2002). The Process and Procedure of Litigating at World Trade Organization: A Review of the Work of Appellate Body, Law and Policy in International Business, 31 (3).
Slaughter,A-M. (2015). The Paris Approach to Global Governance, Available at: http://www.project-syndicate.org/commentary/paris-agreement-model-for-global-governance-2015-12.
Worster, W. T. (2014). The Inductive and Deductive Methods in Customary International Law Analysis: Traditional and Modern Approaches, Georgetown Journal of International Law, 45 (2), pp. 445-521.
United Nations University. (2008). Policy Briefing. Available at: https://www.ciaonet.org/attachments/860/uploads.


ICJ Reports. (1986). Military and Paramilitary Activities in and Against Nicaragua, (Nicar.v. U.S.)
ICJ Reports. (1970). Barcelona Traction, (Belg. v. Spain).
ICJ Reports. (1962). Certain Expenses of the United Nations (Article 17, Paragraph 2, of the Charter), Advisory Opinion.
ICJ Reports. (1996). Legality of the Threat or Use of Nuclear Weapons, Advisory Opinion.
PCIJ Reports. (1927). (Fr.v. Turk).