پژوهش های روابط بین الملل

پژوهش های روابط بین الملل

تأثیرات دولت رانتیر بر تحقق حکمرانی مطلوب در دولت احمدی‌نژاد و روحانی.

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه علوم سیاسی، واحد بین المللی خرمشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمشهر، ایران.
2 استاد گروه علوم سیاسی دانشگاه گیلان
3 استادیار گروه علوم سیاسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.
چکیده
با بررسی سیر تاریخ معاصر ایران می­توان به دولت رانتی و نقش آن در عقب راندن ‌فرآیند توسعه خاصه حکمرانی مطلوب اشاره نمود این موضوع با کشف نفت و متکی شدن دولت به صادرات و درآمد حاصل از آن برحسته شده و پیامد­های فراوانی در پی داشته است نماد بارز این نوع از دولت در دوران ریاست جمهوری احمدی‌نژاد و روحانی مصداق پیدا کرده است. مقاله حاضر درصدد بررسی «تأثیرات دولت رانتیر بر عدم تحقق حکمرانی مطلوب در دولت احمدی‌نژاد و روحانی» است از‌ این منظر پس از بسط فضای مفهومی ‌موضوع و بیان جنبه مسئله مند بودن آن، به بررسی ابعاد و جنبه‌های مختلف تأثیر دولت رانتیر بر توسعه سیاسی خواهد پرداخت. مطابق با مستندات موضوعی ارائه شده در‌این پژوهش، روش تحقیق، توصیفی- تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات در ‌این پژوهش، تحلیل اسنادی می‌باشد. یافته‌های ‌این مطالعه، حاکی از آن است که «تقویت دولت رانتیر در ایران در دوران احمدی‌نژاد و روحانی سه بازوی حکمرانی مطلوب یعنی دولت کارآمد مبتنی بر قانون‌مداری و اعتماد سازی جامعه ­مدنی نهادینه ­شده و بخش خصوصی فعال، توسعه سیاسی را در ایران با چالش مواجه نموده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The effect of Rantir State on the realization of good governance in the Administration of Ahmadinejad and Rouhani

نویسندگان English

Mohammad Mahdi Abadeh Yazadeh 1
Reza Simbar 2
Ferydon Akbarzadeh 3
1 Ph.D. student, Department of Political Science, Khoramshahr International Branch, Islamic Azad University, Khoramshahr, Iran.
2 Professor, Department of Political Science, University of Gilan
3 Assistant Professor, Department of Political Science, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran.
چکیده English

By examining the course of contemporary history of Iran, we can point out the rentier government and its role in pushing back the development process, especially good governance. It has been a clear symbol of this type of government during the presidency of Ahmadinejad and Rouhani. The present article aims to investigate "the effects of the rentier government on the failure to achieve the desired governance in the government of Ahmadinejad and Rouhani". From this point of view, after expanding the conceptual space of the subject and expressing its problematic aspect, it will examine the various dimensions and aspects of the influence of the rentier government on political development. the payment. According to the subject documents presented in this research, the research method is descriptive-analytical and the method of gathering information in this research is document analysis. The findings of this study indicate that "the strengthening of the rentier government in Iran during the era of Ahmadinejad and Rouhani, the three arms of desirable governance, i.e. the efficient government based on the rule of law and the trust building of the institutionalized civil society and the active private sector, have contributed to the political development in Iran with has faced a challenge".

کلیدواژه‌ها English

Rentier state
good governance
Ahmadinejad period
Rouhani period
 طاهری و سفاری امان،( 1388)، تأثیر دولت رانتیر بر دموکراسی در ایران (پهلوی دوم)، نشریه تاریخ، دوره 4، شماره 12
 آل­عمران، رویا و علی آل عمران (1390)، «خصوصی­سازی و سیاست­های کلی اصل 44 قانون اساسی»، مجله اقتصادی ماهنامه بررسی مسائل و سیاست­های اقتصادی، شماره 12
 فوکویاما، فرانسیس (1379)، «پایان نظم، سرمایه­ی اجتماعی و حفظ آن»، ترجمه غلامعباس توسلی، نشر حکایت قلم نوین، تهران
 غفاری؛ غلامرضا (1396)، پویایی شناسی برنامه‌های توسعه در ایران بعد از انقلاب اسلامی، فضلنامه مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران. 1-18.
صفریان و شهرام نیا مسعود، (1398)، الگوی حکمرانی خوب و توسعه ی اقتصادی در ایران و ترکیه. فصلنامه رهیافت‌های سیاسی و بین المللی دوره 11 شماره2.
ابراهیم­پور، حبیب و همکاران (1395)، «بررسی نقش حکمرانی خوب در کارآمدی دولتها»، کنفرانس بین‌المللی نخبگان مدیریت، سالن همایش­های دانشگاه شهید بهشتی، تهران.
پیترز، گای (1386)، «نظریه نهادگرایی در علم سیاست»، ترجمه فرشاد مؤمنی و فریبا مؤمنی، تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی.
 تنسی، استیون­دی و همکاران، (1379)، « مبانی سیاست»، ترجمه جعفر محسنی دره­بیدی، تهران: ققنوس.
 صانعی، مهدی، (1385)، «حکمرانی خوب مفهومی نو در مدیریت دولتی»، نشریه تدبیر، شماره 178
 ینی ترکمانی، علی (1385)، «تبیین افول سرمایه­ی اجتماعی»، فصلنامه رفاه اجتماعی، سال ششم، شماره 23
 خضری، محمد (1385)، «دولت و سرمایه­ی اجتماعی»، فصلنامه رهبرد، دوره نهم، شماره 31
خضری، محمد ( 1381 )، "رانت و رانت‌جویی و هزینه‌های اجتماعی"، گزارش تحقیقاتی پژوهشکده مطالعات راهبری، .12- 81.
 امام جمعه زاده، سید جواد؛ معصومی، سید داوود(1398). رانتیریسم و تأثیر آن بر رابطه دولت و احزاب در ایران . جستارهای سیاسی معاصر، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی .
 استوار، مجید. 139۷. نهادهای فراگیر و توسعه در نظام جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه علمی پژوهشی رهیافت انقلاب اسلامی، 12.
بشیریه، حسین (1374)، «جامعه­شناسی سیاسی»، نشر نی، تهران
 سلامت، حسام (1391)، «گرامشی: دولت و جامعه­ی مدنی»، روزنامه اعتماد، 18 بهمن، شماره 2611
عیوضی، محمد رحیم و همکاران (1396)، «از بررسی حکمرانی خوب تا الگوی حکمرانی پایدار»، فصلنامه راهبرد، سال بیست و ششم، شماره 85.
ترجمان، فریبا و غفاری، مسعود(1399) حقوق سیاسی‌ شهروندی در دولت‌ نهم‌ و دهم‌ (احمدی نژاد)، فصلنامه‌ سیاست‌، مجله‌ دانشکده‌ حقوق و علوم‌ سیاسی‌، دورۀ 50 ، شمارۀ 2
صفریان، روح­الله و همکاران (1396)، «الگوی حکمرانیِ خوب؛ سرمایه­ی اجتماعی و توسعه­ی همه­جانبه»، فصلنامه دولت­پژوهی، سال سوم، شماره 12
هداوند، مهدی (1384)، «حکمرانی خوب، توسعه و حقوق بشر»، فصلنامه­ی نشریه­ی حقوق اسلامی، دوره­ی دوم، شماره­ی 4
 صحرایی، علی­رضا و همکاران (1397)، «الگوی حکمرانی خوب: چارچوبی برای تحلیل اقتصاد سیاسی دولت هاشمی رفسنجانی(1376-1368)»، فصلنامه مطالعات راهبردی سیاست‌گذاری عمومی، دوره 8، شماره 28
Guga, Ayuba. (2018). Good Governance, A key Drive to Sustainable Development in Nigeria, International Journal of Eduction and Resarch.
Sandbakken, C. (2016). The limits to democracy posed by oil rentier states: The cases of Algeria, Nigeria and Libya. Democratisation, 13(1), 135-152.
Hertog, S. (2020). Defying the resource curse: explaining successful state-owned enterprisesin rentier states. World Politics, 62(2), 261-301.
Beblawi, H. & Luciani, G. (1990). The Rentier State in the Arab World. In Luciani, G. TheArab State. London: Routledge.
Moore, M. (2019). Revenues, state formation, and the quality of governance in developing countries. International Political Science Review, 25(3), 297-319.
Dadgar, Y., & Orooji, Z. (2020). Dutch disease, rentier state, and resource curse: A characteristic triangle and ultra challenge in the Iranian economy. Iranian Economic Review, 24(1), 129-157.
Batmanghelidj, E. (2017). Rentierism and Rivalry between Riyadh and Tehran. Lobelog. Available at: https://lobelog.com/rentierism-and-rivalry-between-riyadh-and-tehran
Zamirirad, A. (2021). THE END OF MODERATION? SOCIAL AND POLITICAL RADICALISM UNDER HASSAN ROUHANI. In RADICALIZATION DURING THE ROUHANI YEARS Iran’s Political Shifts and Their Implications. David Jalilvand and Achim Vogt. Available at: https://library.fes.de/pdf-files/iez/17699.pdf