پژوهش های روابط بین الملل

پژوهش های روابط بین الملل

تبیین پژوهش های علوم سیاسی جهان دربارۀ ایران: تحلیل علم سنجی و مصورسازی علم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
چکیده
امروزه شیوه ها و ابزارهای متعددی برای سنجش تولیدات علمی در مورد کشورها وجود دارد. این مقاله با استفاده از روش علم سنجی به دنبال بررسی آثار چاپ شده در مجلات معتبر جهانی طی سالهای 1975 الی 2020 میلادی در خصوص تحولات گوناگون ایران می باشد. مقطع زمانی مذکور یکی از مهم ترین دوران تحولات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی کشورهای منطقه بخصوص ایران است. یافته های پژوهش نشان می دهد که تحولات ایران بعد از انقلاب اسلامی، برای برخی از کشورها از اهمیت زیادی برخوردار بوده است. تحولاتی که منجر به برجسته تر شدن مسائل پیرامون ایران در آثار و پژوهشهای محققان در سطح بین المللی شده است. خوشه بندی موضوعات در سه سطح مرتبط با ایران در لایه اول به مسائلی همچون سیاست خارجی، روابط کشورمان با قدرتهای بزرگ روسیه، چین و مباحثی همچون مسائل هسته ای، انقلاب و اسلام مربوط می شود. در سطح دوم یعنی خاورمیانه مباحثی همچون رابطه با عربستان سعودی، بهارعربی و مسائل خلیج فارس برجسته شده است. در لایه سوم با خوشه محوری ایالات متحده آمریکا به کشورهای همچون اسرائیل، عراق، ترکیه سوریه و موضوع تروریسم تأکید شده است. در این بین بیشتر محققان در کشورهای غربی بخصوص ایالات متحده آمریکا هستند که علاوه بر وجود زیرساختهای لازم از جمله مراکز مطالعاتی و تحقیقاتی متعدد و پژوهشگران قابل توجه، استراتژی و منافع ملی تعریف شده در منطقه دارند. در نمایش واژگان و اصطلاحات بکار رفته ایران، خارومیانه و ایالات متحده آمریکا بیشترین تراکم را نشان می دهد..
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Explaining world political science research on Iran: scientometric analysis and visualization of science

نویسنده English

Saeed Sadeghi
Assistant Professor, Department of Political Science, Payam Noor University, Tehran, Iran
چکیده English

To a host of countries, it is of great importance how others view them. Accordingly, nowadays suitable tools and methods are available to measure scientific yields of countries. Therefore, the present paper by means of scientometric method aims to explore works on extensive developments in Iran, which appeared in internationally distinguished journals published between 1975 and 2016. This interval has formed one of the political, social, and economic milestone in the region, especially in Iran. Research findings suggest that post-revolution Iran's developments have received particular attention from several nations. Apart from Islamic revolution, the controversial issues of nuclear energy and neighboring countries' development such as emergence of strategized terrorist groups have brought about an upsurge in research into Iran. However, it is western researchers, especially in the USA, that in addition to required prerequisites for researchers and advanced research centers, hold strategies, and predetermined national interests. To enclose, the most frequent keywords employed in the studies carried out in the above-mentioned interval in iran were foreign policy, middle east, and USA.

کلیدواژه‌ها English

"Iran"
"foreign policy"
"Middle east"
"USA"
امام جمعه زاده، سیدجواد (1393)، نقش اتاق های فکر در تصمیم سازی سیاست خارجی آمریکا در قبال پرونده هسته ای ایران، پژوهشنامه روابط بین الملل، دوره 8 شماره 29
ایزدی فؤاد(1391.)، شبکه بررسی مسائل ایران در آمریکا، فصلنامه روابط خارجی،سال چهارم، شماره سوم، پاییز
تیبور براون، ولفگانگ گلانزل، اندرئاس شوبرت،(1374) شاخصهای علم سنجی، ترجمه  محمداسماعیل ریاحی، فصلنامه رهیافت، شماره 8
علیان مریم، شیوا یاری(1391)  مروری بر متون علم سنجی در ایران، فصلنامه کتابداری و اطلاع رسانی، بهار، دوره 15، شماره 1
حیدری غلامرضا (1390) معرفت شناسی علم سنجی، شیراز: نوید شیراز
  حیدری غلامرضا (1390) پیش‌فرضهای معرفت‌شناختی علم‌سنجی، فصلنامه کتابداری و اطلاع رسانی، بهار، دوره 14، شماره 1
خاصه، علی اکبر؛ قاضی زاده، حمید؛ فلاح اسطلخ جانی، بنفشه؛ مختاری، حیدر (1399). تحلیل علم‌سنجی یک دهه فعالیت فصلنامه مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات (1388-1397). مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات، 31(2)، 38-50
خاصه، علی اکبر؛ مختاری، حیدر؛ آقایی، نرگس (1400). تحلیل علم‌سنجی و دیداری‌سازی برونداد علمی فصلنامة کتابداری و اطلاع‌رسانی طی سال-های 1388 تا 1397. فصلنامه کتابداری و اطلاع رسانی، 24 (1)، 78-110.
دوست محمدی احمد، علی اکبر خاصه و  مهدی محمودی(1390)، تحلیلی بر تولیدات علمی کشورهای جهان در حوزه روابط بین الملل، پژوهشنامه علوم سیاسی، سال ششم، ش دوم، بهار
شریفی، مسلم؛ میردار هریجانی، شادمهر؛ عسکری، بابیسان (1391). تحلیل توصیفی مقاله‌های نشریات علمی پژوهشی تربیت بدنی و علوم ورزشی طی سالهای 88 - 1348 13. مدیریت ورزش، 12، 85 - 61. 
شقاقی علی، سعید اسدی، علی شرفی (1396) «مطالعه علم سنجی جایگاه کشورهای خاورمیانه در جغرافیای سیاسی اطلاعات» فصلنامه دانش شناسی، سال چهارم، ش 13، زمستان.
علیان مریم، شیوا یاری(1391)  مروری بر متون علم سنجی در ایران، فصلنامه کتابداری و اطلاع رسانی، بهار، دوره 15، شماره 1
کریمی فرد حسین و لبخنده ابراهیم (1395) کارکرد موسسات مطالعاتی در سیاست خارجی ایالات متحده درباره ایران، فصلنامه پژوهشهای سیاسی جهان اسلام، سال ششم، شماره اول
مددی، امیرعلی؛ شاکری خویی، احسان؛ و جوانپور هروی، عزیز (1400). تحلیل روند‌های جمهوری اسلامی ایران بر پایه آینده پژوهی. سیاست جهانی، 10(3)، 219-247.
میرحق­جو، س. (1392). تحلیل علم سنجی مجله مطالعات قرآنی. فصلنامه مطالعات قرآنی.4 (16)
میرزایی، عباس؛ مختاری، حیدر (1386). شاخص هرش(h) رویکردی نو در ارزیابی برون­داد علمی محققان: فصلنامه کتاب، 71(3)، 107-114
میررضوی فیروزه (1386) راهنمای مراکز مطالعاتی جهان، انتشارات موسسه ابرار معاصر تهران
Kodonas, K., Fardi, A., Gogos, C., & Economides, N. (2021). Scientometric analysis of vital pulp therapy studies. International Endodontic Journal, 54(2), 220-230.
Dehghanbanadaki, H., Khademsharif, M., Aazami, H., & Azimi, A. (2020). 32-year scientometric analysis of the Medical Journal of the Islamic Republic of Iran. Medical journal of the Islamic Republic of Iran, 34, 1.
Mingers, J., & Leydesdorff, L. (2015). A review of theory and practice in scientometrics. European Journal of Operational Research, 246(1), 1-19.
Nalimov, V., & Mulcjenko, B. (1971). Measurement of Science: Study of the Development of Science as an Information Process. Washington DC: Foreign Technology Division.
Pichai, Janarthanan; Kannan, Nithyanandam Dr (2019). "Scientometric study of Literature output on Internet addiction in children from 1999-2018". Library Philosophy and Practice (e-journal), 3709. https://digitalcommons.unl.edu/libphilprac/3709