پژوهش های روابط بین الملل

پژوهش های روابط بین الملل

کالبدشناسی برجام در روابط اتحادیه اروپا و ایران با تاکید بر نقش تروئیکای اروپایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران
2 استاد روابط بین الملل، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 استادیار علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
چکیده
اتحادیه اروپا به‌عنوان اتحادیه‌ای بزرگ و تأثیرگذار تنها سازمان بین‌الدولی در سطح جهان است که رابطه با آن به‌اندازه رابطه با دولت‌های عضو آن سازمان دارای اهمیت است این اتحادیه یکی از بازیگران نوخاسته درعرصه بین‌الملل است که پس از پایان جنگ سرد مجال بیشتری برای تقویت خویش در عرصه روابط بین‌الملل پیداکرده است از همان آغاز بروز بحران هسته‌ای، اتحادیه اروپا خود را یکی از طرف‌های اصلی حل‌وفصل مسئله هسته‌ای ایران معرفی نموده است و این موضوع از سوی ایران نیزموردپذیرش قرارگرفته است؛اما تاکنون روابط دو طرف درطول بیش از سه دهه نه‌تنها نهادینه نشده؛بلکه با فراز و نشیب همراه بوده و دردوره‌هایی به سردی گراییده است این مقاله، با استفاده ا روش توصیفی تحلیلی به دنبال بررسی روابط ایران و اتحادیه اروپا قبل ازشکل‌گیری برجام و پس‌ازآن است.سؤال قابل‌طرح د این مقاله آنست که رویکرد اتحادیه اروپا وسه کشور مطرح انگلستان، فرانسه و آلمان درتوسعه روابط با ایران از شکل‌گیری برجام تاکنون چه بوده است؟ درپاسخ می‌توان این فرضیه را مطرح نمود که درزمان انعقاد برجام، اتحادیه اروپا و سه کشور مطرح انگلستان، فرانسه، آلمان به همراهی آمریکا یک رویکرد مشترک داشتند؛اما باروی کار آمدن ترامپ و خروج از برجام، اتحادیه اروپاسعی کردسایرطرفین راملزم به رعایت بندهای ذکرشده در برجام کند اما با بازگشت تحریم‌های اولیه و ثانویه ازسوی آمریکا، اتحادیه اروپا را ناچار به اتخاذرویکردی منفعلانه و همسو با ایالات‌متحده کرد. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که سه کشور اروپایی مذکور در همراهی باآمریکا قصددارند اقدامات مربوط به اشاعه هسته‌ای،تحریم تسلیحاتی وموشکی علیه ایران راحفظ کنند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Anatomy of the JCPOA in the EU-Iran Relations with an Emphasis on the Role of the European Troika

نویسندگان English

Aminollah Mirzaei 1
Habibolah Abolhasan Shirazi 2
Sosan Safaverdi 3
1 PhD student in Political Science, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Professor of International Relations, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Assistant Professor of Political Science, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده English

As a large and influential union, the European Union is the only international organisation in the world whose relationship with it is as important as the relationshipwith the member statesof thisorganisation.International relations have shown that since the beginning of the nuclear crisis, the European Unionhaspresented itself as one of themain parties to the solution of the Iranian nuclear issue, and this issue has beenaccepted by Iran. Rather,ithasbeen accompanied by ups and downs, and in some periods it has turned cold.This article tries toexamine the relations between Iran and the European Union before and after the JCPOA using the descriptive and analytical method.The question that can be asked in this article is that the approach of the European Union and the three countries What has happened to England, France andGermany inthe development of relations withIran since the formation of the JCPOA? In response, we can hypothesise thatat the time of the formation of the JCPOA, the European Union and the three prominent countries of England,FranceandGermany along with the United States had a common approach; however,after Trump came to power and withdrew from the JCPOA, the European Union tried toforce the other parties tocomply with the clauses mentioned inthe JCPOA.However,with the return of primary and secondary sanctionsfromthe United States, the European Union was forced to adopt a passive andaligned approach with the UnitedStatesThe results of the research indicate that the three European countries,together with the United States,intendto maintain the measures related to nuclear proliferation and the arms and missile embargo against Iran.

کلیدواژه‌ها English

"European Union"
"Geopolitics"
"JCPOA"
"Iran"
"European Troika America"
آقایی، سید داوود(1386)، اتحادیه اروپایی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، تهران: انتشارات سرای عدالت. 
آهنی، علی(1386)، روند شکل گیری اتحادیه اروپایی و روابط بین جمهوری اسلامی ایران و اروپا، تهران: انتشارات دانشکده روابط  بین الملل وزارت امور خارجه. 
ابوالحسن شیرازی، حبیب اله(1397)، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، تهران: انتشارات مجمع تشخیص مصلحت نظام.
اسکندریان، مهدی(1383). گزیده تحولات جهان (تاملی بر روابط ایران و اتحادیه اروپایی)، تهران: انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات  بین المللی ابرار معاصر تهران. 
دهشیری، محمدرضا (1383)، "مناسبات آمریکا با اروپا؛ هم سویی یا ناهم سویی"، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران. 
خالوزاده، سعید(1383)، اتحادیه اروپایی، تهران: انتشارات سمت. 
ثقفی عامری، ناصر (1383)، روابط ایران و اتحادیه اروپا بازگشت به عرصه های استراتژیک، ترجمه علی فلاحی، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات  بین المللی ابرار معاصر تهران. 
امیری، مهدی (1383). تبیین مواضع و عملکردهای اتحادیه اروپا در قبال برنامه های هسته ای ایران، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات  بین المللی ابرار معاصر تهران. 
بزرگمهری، مجید (1385). اتحادیه اروپایی در دو دهه اخیر، قزوین: انتشارات دانشگاه بین المللی امام خمینی
جعفری ولدانی، اصغر(1385). ارزیابی تحلیلی سیاست های نظامی و امنیتی در اروپا، مقایسه تطبیقی رویکرد امنیتی انگلیس، فرانسه و آلمان، برگرفته از کتاب اروپا7، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات  بین المللی ابرار معاصر تهران. 
خالوزاده، سعید (1382). بررسی همکاری های اقتصادی و تجاری ایران و اتحادیه اروپا در دو دهه اخیر، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران. 
دهشیار، حسین، (1383). هویت امنیتی اروپا و ناتو، برگرفته از کتاب اروپا 3، جلد دوم، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران. 
رحمانی، علی و سعید تائب (1380). گفتگوی ایران و اروپا، تهران: انتشارات دفتر مطالعات سیاسی. 
سلیمانی امیری، محمد(1400)، بررسی سیاست خارجی فرانسه در حوزه خاورمیانه، تهران: پژواک فروزان.
غریب آبادی، کاظم(1386). پرونده هسته ای ایران به روایت اسناد، تهران: انتشارات دفتر مطالعات سیاسی وزارت امور خارجه.
کاردان، عباس(1386). بررسی روابط انگلیس و اتحادیه اروپا، برگرفته از کتاب اروپا 8، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران. 
کیایی، داود(1394)، روابط میان ایران و اتحادیه اروپا در دوران پسا برجام، مرکز تحقیقات استراتژیک ریاست جمهوری اسلامی ایران.
نجاتی پور، مهدی، و رضا مختاری(1401)، تحلیل ژئوپلتیکی روابط ایران و اروپا، تهران، انتشارات دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران.
هاشمی، سیدحمید(1385). پرونده هسته ای ایران، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری. 
ایزدی، پیروز( 1389)، «تحریم های اتحادیه اروپا علیه ایران: ابعاد، دلایل، پیامد ها»، گزارش راهبردی، شماره 319، مرکز تحقیقات ریاست جمهوری.
بهرامی پور، فرشته؛ آزاده الفتی و نجوا حاضری (1402)، "تحلیل نقش تحریم های ثانویه در رویکرد اتحادیه اروپا به برجام (2021-2015)"، فصلنامه سیاست جهانی، دوره دوازدهم، شماره دوم.
حاجی مینه، رحمت و اکرم صالحی(1397)، "تجزیه و تحلیل دو گفتمان متعارض اروپا و آمریکا در قبال برجام فصلنامه علمی پژوهش های روابط بین الملل، دوره نهم، شماره 1.
دهقانی فیروز آبادی، سیدجلال(1384): "گفت و گوی هسته‎ای ایران و اروپا(از آغاز تا نشست بروکسل)"، اطلاعات سیاسی و اقتصادی، سال نوزدهم، شماره هفتم و هشتم.
سلمانی جلودار، یونس؛ کیهان برزگر، مهدی ذاکریان و حمید احمدی(1399)، " بررسی تاثیر برجام بر سیاست و راهبردهای منطقه ای ایران: تداوم یا تغییر"، فصلنامه بین المللی ژئوپلتیک، دوره 16، شماره 59
شکوه، حسن(1395)، « برجام و صنعت نفت و گاز کشور» برجام، سیاست‎ها ، دست آورد ها، الزامات، مطالعات راهبردی، سال شانزدهم، شماره چهارم.
صفوی، مجید(1398)، " بررسی مسؤلیت ایالات متحده آمریکا ناشی از تحریم های اقتصادی ایرانفصلنامه علمی پژوهش های روابط بین الملل، دوره نهم.
طاهری پور، جواد(1395)، « اثرات برجام بر حوزه پولی و مالی کشور»: برجام، سیاست ها، دست آورد ها، الزامات، مطالعات راهبردی، سال شانزدهم، شماره چهارم.
طاهری پور، جواد و سارا امیری(1395)، « برجام و سرمایه گذاری خارجی»برجام ، سیاست ها ، دست آورد ها، الزامات، مطالعات راهبردی، سال شانزدهم، شماره چهارم
Hanns Maull and Sebastian Harnisch, Germany as civilian power? The Foreign policy of the Berlin Republic, (Manchester, England: Manchester University press, 2001)
Joachim krause, Multilateralismus: “Behind Europeans Views”, Washington Quarterly, Spring 2004.
Johnston, Whittle (1967), “E. H. Carr's Theory of International Relations: A Critique”, The Journal of Politics, Vol. 29, No. 4 
Hakimian, Hassan (2012) “How Sanction Affect Iran’s Economy”, Council on Foreign Relations.
Lew, Jacob j. (2015) “Testimony of Treasury Secretary Jacob j .Lew before the senate Foreign Relation committee on the Iran Nuclear Agreement”, U.S Department of the Treasury.
Lee, Carlo and Solomon, Jay (2016), U.S Seeks to Use Business to lock in Iran Deal, The Wall Street Journal.
Piri, M; Sohrabi, R (2019). U.S. extraterritorial sanctions in relation to Iran and its compatibility with the rules of the World Trade Organization, Public Law Studies Quarterly, Volume 50, Issue 4.
Stoll, T; Blockmans, S; Hagemejer, J; Hartwell, C; Gott, H; Karunska, K; Maurer, A (2020). Extraterritorial sanctions on trade and investments and European responses, European Parliament.
Tagliabue, John (7 May 2010). "Man in the News; A Leader to Lean On; Jean-Pierre Raffarin", New York Times.
Lowy Institute (2018.01.09). European companies driven out of Iran, Extract date: 2020.09.08, https://www.lowyinstitute.org
Moehr, O (2018.09.25). Secondary Sanctions: A First Glance, Extract date: 2020.07.23, https://www.atlanticcouncil.org
World Economic Forum (2018.09.20). Do secondary sanctions work?, Extract date: 2021,02.19, https://www.weforum.org